السيد محمد باقر الصدر ( مترجم : رضا اسلامى )

22

دروس في علم الأصول ( الحلقة الأولى ) ( قواعد كلى استنباط ) ( فارسى )

خلاصهء مطالب گذشته 1 . در باب دليل عقلى ، اگر پيرامون اصل ادراك قضيهء عقلى و نيز ظنى يا قطعى بودن آن گفتگو شود ، اين بحث صغروى است و اگر پيرامون حجيت قضيهء عقلى گفتگو شود ، اين بحث كبروى است . 2 . آن دسته از قضاياى عقلى كه عناصر مشترك در كار استنباط به شمار مىآيند ، بحث صغروى و كبروى آنها در علم اصول داخل است . اما دستهء ديگر از قضاياى عقلى كه به احكام شرعى معينى مرتبط است ، تنها بحث كبروى آن در علم اصول داخل است . 3 . دليل عقلى در تقسيم اول به دليل عقلى مستقل و دليل عقلى غير مستقل تقسيم مىشود . مراد از قسم اول آن است كه دليل عقلى هر دو مقدمه‌اش عقلى باشد و مراد از قسم دوم آن است كه يكى از دو مقدمه شرعى باشد . 4 . در تقسيم ديگرى قضيهء عقلى به قضيهء تحليلى و قضيهء تركيبى تقسيم مىشود و در تقسيم سومى قضاياى تركيبى مستقل به قضيهء سالبه و قضيهء موجبه تقسيم مىشود .